Energielabel woning: wat is het en wat betekent het voor jou?

Energielabel: Het energielabel geeft aan hoe energiezuinig een woning is, op een schaal van A++++ (zeer zuinig) tot G (weinig zuinig), en is verplicht bij verkoop of verhuur.

Wat is het energielabel?

Het energielabel is een officieel document dat laat zien hoe energiezuinig een woning is. De schaal loopt van A++++ — de allerbeste prestatie, waarbij de woning evenveel of meer energie opwekt dan verbruikt — tot G, wat staat voor een relatief hoog energieverbruik. Daartussen zitten de klassen A+++, A++, A+, A, B, C, D, E en F: in totaal elf klassen.

Een energielabel is na afgifte tien jaar geldig. Het wordt opgesteld door een vakbekwaam energieadviseur die de woning ter plaatse opneemt. Die adviseur registreert het label daarna in EP-Online, de landelijke energielabeldatabase van de Rijksoverheid. Bij verkoop, verhuur of oplevering van een woning is een geldig label wettelijk verplicht — dit geldt al sinds 2008.

Hoe werkt het, en waarom deed de herziening van 2021 ertoe?

Tot en met 2020 konden eigenaren zelf online woningkenmerken invoeren om een zogenoemd Vereenvoudigd Energielabel te krijgen. Dat systeem was laagdrempelig maar niet altijd nauwkeurig: de opgegeven gegevens werden niet ter plekke gecontroleerd.

Per 1 januari 2021 veranderde dat ingrijpend. Sindsdien gelden de NTA 8800-norm en een verplichte opname door een gecertificeerd adviseur. De adviseur bekijkt de woning fysiek: isolatiewaarden van dak, gevel, vloer en ramen, het type verwarmingssysteem, de aanwezigheid van zonnepanelen of andere duurzame installaties en de ventilatiemethode. Op basis van al die gegevens berekent de methodiek de energieprestatie-indicator, die de labelklasse bepaalt.

Een belangrijk gevolg: woningen die vóór 2021 een label C hadden onder het oude systeem, kunnen onder de nieuwe rekenmethode lager uitkomen. Het label zegt dus nu meer dan vroeger — zowel voor kopers als verkopers.

Waarom doet het energielabel ertoe bij kopen en verkopen?

Voor kopers geeft het label inzicht in de te verwachten energiekosten en de duurzaamheidsstaat van de woning. Een woning met een laag label vraagt doorgaans meer van de energierekening én van de portemonnee als je wil verduurzamen. Tegelijk kan een lager label kansen bieden: als de aankoopprijs de investering in isolatie of een warmtepomp weerspiegelt, kan verduurzamen na aankoop gunstig uitpakken.

Voor verkopers speelt het label steeds nadrukkelijker een rol bij de prijsonderhandeling. Kopers zijn bewuster geworden van energiekosten — zeker na de forse stijging van energieprijzen in 2022 en 2023. Woningen met een A-label of beter doen het in de markt structureel beter dan woningen met een D of lager, zo is in meerdere periodes zichtbaar in transactiedata.

Bovendien is het label financieel relevant geworden: hypotheekverstrekkers mogen kopers van energiezuinige woningen (label A+ of beter) een hogere hypotheek aanbieden dan voor woningen met een slecht label. Omgekeerd wordt het verduurzamen van een bestaande woning via specifieke leningen of subsidies makkelijker als je weet wat het huidige label is.

Tot slot: het label verandert als je de woning verduurzaamt. Zonnepanelen plaatsen, de spouwmuur isoleren of van een cv-ketel naar een warmtepomp overstappen: al deze maatregelen kunnen leiden tot een hoger label — en daarmee tot een hogere marktwaarde en lagere maandlasten.